لوزه سوم چیست یکی از پرتکرارترین سوالات افرادی است که با علائمی مانند گرفتگی بینی، خرخر شبانه، تنفس دهانی یا عفونتهای مکرر گوش و حلق مواجه هستند.
لوزه سوم که با نام علمی آدنوئید شناخته میشود، بهویژه در کودکان نقش مهمی در سلامت دستگاه تنفسی دارد و بزرگ شدن یا التهاب آن میتواند کیفیت زندگی کودک و حتی بزرگسالان را تحت تأثیر قرار دهد.
در این محتوا، با تکیه بر اصول علمی و تجربه بالینی دکتر نجمه برخورداری یزدی (متخصص ENT با بیش از ۱۵ سال سابقه)، بهصورت دقیق و قابلدرک به بررسی آدنوئید، علائم، روشهای تشخیص و درمان آن میپردازیم.
| آنچه در این محتوا میخوانید | توضیح خلاصه |
|---|---|
| محل | جایگاه آناتومیک در بدن |
| علائم در کودکان و بزرگسالان | نشانههای شایع و هشداردهنده |
| تشخیص | معاینه، عکس و گرافی |
| درمان | دارویی، بدون جراحی و جراحی |
| عوارض | پیامدهای درماننکردن |
جدول محتوا
Toggleلوزه سوم چیست؟
لوزه سوم یا آدنوئید تودهای از بافت لنفاوی است که بخشی از سیستم ایمنی بدن محسوب میشود. این بافت در دوران کودکی فعالتر است و به شناسایی و مقابله با عوامل بیماریزا کمک میکند.
برخلاف لوزههای قابل مشاهده دهانی، این مورد با چشم دیده نمیشود.
لوزه سوم کجاست و چه وظیفهای دارد؟
آدنوئید در پشت بینی و در ناحیه اتصال حفره بینی به حلق (نازوفارنکس) قرار دارد. این موقعیت باعث میشود بزرگ شدن آن مستقیماً بر تنفس، شنوایی و خواب تأثیر بگذارد.
- کمک به سیستم ایمنی در سنین پایین
- جلوگیری از ورود میکروبها به دستگاه تنفسی
- فعالیت بیشتر تا حدود ۷–۱۰ سالگی

لوزه سوم در کودکان
بزرگ شدن آدنوئید در کودکان شایعتر است و اغلب دلیل اصلی مراجعه والدین به متخصص گوش، حلق و بینی محسوب میشود.
علائم لوزه سوم در کودکان
- تنفس دهانی مداوم
- خرخر شبانه یا وقفه تنفسی در خواب
- گرفتگی مزمن بینی بدون ترشح واضح
- عفونتهای مکرر گوش
- کاهش شنوایی یا تأخیر گفتاری
عوارض لوزه سوم در کودکان
در صورت عدم درمان، آدنوئید میتواند منجر به مشکلات زیر شود:
- اختلال رشد فک و صورت
- کاهش تمرکز و کیفیت خواب
- عفونتهای مزمن گوش میانی
لوزه سوم در بزرگسالان
اگرچه آدنوئید معمولاً با افزایش سن کوچک میشود، اما در برخی بزرگسالان بهدلیل التهاب مزمن، آلرژی یا عفونت، باقی میماند.
علائم لوزه سوم در بزرگسالان
- گرفتگی مزمن بینی
- سردرد یا احساس فشار پشت بینی
- تنفس دهانی
- سرفه خشک مزمن
تشخیص لوزه سوم
تشخیص لوزه سوم بر اساس معاینه تخصصی ENT انجام میشود. در بسیاری از موارد، تصویربرداری کمککننده است.
- معاینه بالینی توسط متخصص
- عکس رادیولوژی (گرافی آدنوئید)
- اندوسکوپی بینی در موارد خاص

عکس لوزه سوم و گرافی آدنوئید
عکس رادیولوژی آدنوئید به پزشک کمک میکند میزان بزرگی این بافت و تأثیر آن بر راه هوایی را ارزیابی کند. تفسیر عکس باید حتماً توسط پزشک انجام شود و بهتنهایی معیار تصمیمگیری نیست.
درمان آدنوئید
انتخاب روش درمان به سن بیمار، شدت علائم و عوارض بستگی دارد. که در ادامه برخی از روشهای درمانی را بررسی خواهیم کرد.
درمان دارویی لوزه سوم
در موارد خفیف، درمان دارویی ممکن است مؤثر باشد، از جمله:
- اسپریهای بینی کورتونی
- داروهای ضدحساسیت
- درمان عفونتهای زمینهای
توجه: مصرف هرگونه دارو صرفاً جهت آگاهی است و تجویز نهایی باید توسط پزشک انجام شود.
درمان آدنوئید بدون جراحی
در برخی کودکان، با کنترل آلرژی و پیگیری منظم، علائم کاهش مییابد و نیازی به جراحی نیست.
عمل لوزه سوم
در موارد شدید، عمل لوزه سوم (آدنوئیدکتومی) روشی ایمن و مؤثر است. طبق تجربه بالینی دکتر نجمه برخورداری یزدی، انتخاب صحیح زمان جراحی نقش مهمی در پیشگیری از عوارض دارد.
عوارض لوزه سوم در صورت درماننکردن
- اختلال خواب مزمن
- کاهش شنوایی
- مشکلات رشدی در کودکان
مطالب مرتبط:
سوالات متداول
در ادامه به بررسی برخی از سوالات متداول خواهیم پرداخت، شما هم اگر سوالی دارید میتوانید در بخش پرسش و پاسخ آن را مطرح نمایید.
آدنوئید چیست و چه علائمی دارد؟
آدنوئید بافتی لنفاوی در پشت بینی است که بزرگ شدن آن باعث گرفتگی بینی، خرخر و عفونتهای مکرر میشود.
از کجا بفهمیم لوزه سوم داریم؟
وجود علائم مداوم تنفسی و تأیید پزشک با معاینه یا عکس رادیولوژی راه تشخیص است.
آیا لوزه سوم خطرناک است؟
بهخودیخود خطرناک نیست، اما درماننکردن آن میتواند عوارض جدی ایجاد کند.
آیا آدنوئید با دارو درمان میشود؟
در موارد خفیف بله، اما در موارد شدید جراحی بهترین گزینه است.
آدنوئید تا چند سالگی رشد میکند؟
معمولاً تا ۷–۱۰ سالگی فعال است و سپس کوچک میشود.
سخن پایانی
دکتر نجمه برخورداری یزدی با بیش از ۱۵ سال تجربه بالینی، آموزشی و پژوهشی در حوزه ENT و با تمرکز بر درمانهای علمی و تنفسمحور، طبق نظرات بیماران بهعنوان بهترین جراح لوزه کودکان در کرمانشاه شناخته میشوند.
برای دریافت مشاوره تخصصی، کافی است فرم مشاوره موجود در وبسایت را تکمیل کنید.